Girdeji:
- AI bilen maglumatlary gaýtadan işlemek we dogry birini saýlamak üçin alty kanuny esaslary tapawutlandyrmak
- Açyk razyçylygyň şertlerine we razyçylyga bil baglamagyň kemçiliklerine baha bermek
- AI-ni ulanmagy öz içine alýan ak kagyzy taýýarlamak
Öňki bölümde "AI-e maglumatlary girizmek gaýtadan işlemek we kanuny esas talap edýär" diýdik. Onda bu kanuny esas näme we ol nähili saýlanýar? Dolandyryş işgärleriniň iň ýalňyş ýalňyşlygy, hemme zady "aç-açan razylyk" bilen çözmäge synanyşmak. Şeýle-de bolsa, razylyk köplenç iň gowşak we iň gowşak esas bolup durýar. Bu bölümde, KVKK tarapyndan hödürlenýän kanuny esaslary öwreneris, olaryň arasyndan dogry birini, habar bermek borjuny we AI ulanylyşynyň çäginde aç-açan razyçylygyň hakyky ýerini saýlarys.
Kanuny esas näme?
Hukuk esaslary (gaýtadan işlemegiň şerti) şahsy maglumatlary gaýtadan işlemegi kanunylaşdyrýan esasdyr. KVKK-a görä, şahsy maglumatlar, adatça aç-açan razylyk bilen işlenýär; Şeýle-de bolsa, kanunda aç-açan razylyk talap edilmeýän alty kadadan çykma sanalýar. Geleşik bu esaslaryň iň bolmanda birinde oturmalydyr. Esassyz gaýtadan işlemek haramdyr.
Hukuk esaslary
gysgaça
AI ulanylyş mysaly
Kanunda takyk göz öňünde tutulmandyr
Kanun tarapyndan talap edilýän bolsa
Kanuny taýdan saklanmagyny talap edýän ýazgy
Şertnamanyň ýerine ýetirilmegi
Şertnama üçin hökmany bolsa
AI bilen müşderä sargyt jemlemesini taýýarlamak
kanuny borçnamasy
Edaranyň kanuny borjy üçin
Salgyt / audit ýazgylaryny öndürmek
köpçülige ýetirmek
Adam maglumatlary özi köpçülige açan bolsa
Biriniň köpçülige ýazanlaryny seljermek
kanuny gyzyklanma
Degişli adama zyýan bermezden
AI bilen şikaýat tekstleriniň mowzuk derňewi
Hukuk döretmek / goramak
Kazyýet işi / dogry goramak üçin
Jedel faýlyny AI bilen jemlemek
Açyk razylyk
Şahsyň mugt, habarly razyçylygy
Aboveokardakylaryň hiç biri ulanylmasa
Üns beriň: Aç-açan razylyk sanawyň ahyrynda, sebäbi bu iň gowşak esas: adam islendik wagt yza çekilip bilner we yzyna alynandan soň gaýtadan işlemegi bes etmeli. Mümkin bolsa, beýleki esaslaryň birine (esasanam şertnamanyň ýerine ýetirilmegi ýa-da kanuny göterim) baha berilýär.
Kanuny bähbitleriň deňagramlylygy
Kanuny gyzyklanma çeýe esas bolup, edaranyň göwnejaý gyzyklanmasy bar bolsa we bu gyzyklanma degişli adamyň hukuklaryna we azatlyklaryna zyýan bermese ulanylyp bilner. Itöne deňagramlylyk synagyny talap edýär: edaranyň gyzyklanmasy ýa-da şahsyýetiň hukugy agdyklyk edýärmi? AI ulanylanda bu synag şeýle edilýär:
- Gyzyklanma hakyky we kanunymy? (Mysal üçin, şikaýatlary çalt çözmek.)
- AI-ni ulanmak bu peýdasy üçin zerurmy? Az girýän ýol barmy?
- Adamyň hukuklary bozulýarmy? Duýgur maglumatlar, profil ýa-da garaşylmadyk ulanyş bar bolsa, balans şahsyýetiň peýdasyna üýtgeýär.
Balans şahsyýetiň peýdasyna bolsa, kanuny göterimlere bil baglap bolmaz; başga bir esas (köplenç aç-açan razylyk) ýa-da gaýtadan işlemekden ýüz öwürmek talap edilýär.
üç sany kiçi halat
1-nji waka - Razylyk duzagy. HR topary, işgärleriň öndürijilik bahalaryny AI bilen seljermek üçin işgärlerden “aç-açan razylyk” ýygnaýar. Şeýle-de bolsa, işgär bilen iş berijiniň arasynda güýç deňsizligi bar; “” Ok ”diýmegiň netijesi näbellidir, şonuň üçin razylyk erkin hasap edilmez. Dogry ýol: bu gaýtadan işlemegi razyçylyga däl-de, iş gatnaşyklaryndan ýa-da şertnamadan gelip çykýan kanuny bähbitlere esaslamak we balans synagyny resminamalaşdyrmak.
2-nji waka - Dogry esas, gereksiz razylyk. Elektron söwda kompaniýasy sargyt taýýarlanylanda AI bilen hasap-faktura hasabatyny döredýär. Bu gaýtadan işlemek gönüden-göni şertnamanyň ýerine ýetirilişiniň çäginde; Goşmaça razylyk almagyň zerurlygy ýok. Topar gereksiz razylyk gutusyny goşýar, müşderi geleşikden ýüz öwürýär. Dogry esas saýlamak kanuny hem, müşderiniň tejribesini hem gowulandyrýar.
3-nji waka - Balans synagy adamyň peýdasyna. Bir kompaniýa, "şahsyýeti seljermek" we AI bilen dalaşgärleriň sosial media profiline baha bermek isleýär. Bu, dalaşgäriň garaşmaýan we şahsy durmuşyna çuňňur täsir edýän prosedura; Balans synagy biriniň peýdasyna gutarýar. Kanuny gyzyklanma ulanylyp bilinmez; Kompaniýa bu tejribeden ýüz öwürýär.
Hakyky razylyk üçin dört şert
Aç-açan razylyk hakykatdanam zerur bolsa, dört şertiň hemmesi dogry bolmaly; Eger biri ýitirim bolsa, razylyk kanuny taýdan nädogrydyr:
- Belli bir mowzuk barada: "Islendik işlemäge razy" ýaly umumy razylyk nädogry; Razylyk aýratyn maksatlara mahsus bolmaly.
- Maglumat esasly: Adam özüniň nämä razydygyny (haýsy maglumatlary, haýsy maksat, haýsy AI, daşary ýurtlara geçirmegi) anyk bilmelidir.
- Erkin erk bilen düşündirilýär: Basyş, basyş ýa-da "razy bolmasaňyz hyzmat ýok" şert bar bolsa razylyk erkin hasap edilmeýär.
- Yzyna gaýtarylyp berilýän zat: Adam islendik wagt razyçylygyny yzyna almagy başarmaly we ony yzyna alanda gaýtadan işlemeli.
AI kontekstinde iň ýygy-ýygydan bozulan ýagdaý soňky ýagdaýdyr: adama maglumatlarynyň AI-e girjekdigi we daşary ýurtlarda gaýtadan işlenjekdigi aýdylmaýar. Bu ýalňyşlyk, hatda tehniki taýdan alnan ýaly görünýän razyçylygy hem ýatyryp biler.
Üns beriň: Hyzmat üçin deslapky şert ("kabul ediň ýa-da dowam edip bilmersiňiz") köp halatda razyçylygy ýatyrýar. Razylyk, adamyň hakykatdanam “ýok” diýip bilýän ýeri bolmaly; Otherwiseogsam, başga bir kanuny esas gözlemeli.
Habar bermek borjy
Kanuny esaslara garamazdan, KVKK habar bermek borjuny berýär: maglumatlar mowzugy kimdigiňizi, maglumatlary haýsy maksat bilen we haýsy esasda gaýtadan işleýändigiňizi, kime geçirýändigiňizi we hukuklarynyň nämedigini anyk düşündirmeli. AI güýje girende, açyş teksti hem täzelenmeli - hususan-da, “maglumatlaryňyz awtomatiki ulgamlar / emeli intellekt arkaly seljerilip bilner” we “daşary ýurt serwerlerine geçirilip bilner” jümleleri goşulmalydyr.
Maslahat: "Bir adam düşündiriş tekstini 2 minutda okap, nämedigine düşünip bilermi?" synagdan geç. AI-ni gizlemek däl-de, ýönekeý sözlemde ulanmak kanuny borçdyr we ynam binasydyr.
Göçürip boljak galyplar
MESELE 1 - Hukuk esaslaryny saýlamak: "Aşakdaky gaýtadan işlemegi amala aşyraryn: [gaýtadan işlemegi beýan ediň]. KVKK-nyň 6 hukuk bazasynyň haýsysynyň makul bilinjekdigini we esaslandyrylmajakdygyny sanaň. Diňe soňky ýol hökmünde aç-açan razyçylygy göz öňünde tutuň. Iň soňky kanuny karar bermek; kanuny tassyklamak üçin berilmeli wariantlary sanaň."
TEMPLATE 2 - Kanuny göterim balans synagy: "AI-ni aşakdaky ulanmak üçin kanuny göterim balans synagyny taýýarlaň: [ulanylyşyny beýan ediň]. Üç sözbaşy: (1) guramanyň gyzyklanmasy hakyky, (2) şahsyýetiň hukuklary azmy? (3) şahsyýetiň hukuklary zyýanlymy? Her sözbaşy astynda aýratyn delil ýazyň."
MESELE 3 - AI düşündiriş tekstine goşmaça: "Häzirki düşündiriş tekstimizde AI-iň ulanylyşyny görkezýän abzas teklip ediň. Açyk dilde aýdyň: maglumatlaryň awtomatiki / AI ulgamlary arkaly seljerilip bilinjekdigini, daşary ýurda geçmegiň mümkinçiligini, adam gözegçiliginiň saklanýandygyny we maglumatlar predmetiniň garşy çykmak hukugy. Iň köp 120 söz."
MESELE 4 - Razylyk talaplaryny barlamak: "Bu 5 prosese ýeke-ýekeden baha beriň we" aç-açan razyçylygyň talap edilýändigini "ýa-da" başga esas ýeterlikmi "diýip kesgitläň: [5 amallary sanaň]. Gereksiz razylyk ýygnamagyň her setirini ýada salyň."
Gowşak haýyş / Güýçli haýyş
WEAK: "Bu maglumatlary gaýtadan işlemek üçin razylyk tekstini ýazyň." -> Belki, razyçylygyň dogry esasdygyny ýa-da ýokdugyny sorag etmän, edarany gereksiz ýa-da nädogry razyçylyga salýar. Güýçli: "Ilki bilen bu gaýtadan işlemek üçin haýsy kanuny esaslara laýyk gelýändigini kesgitläň; razylyk hakykatdanam zerurmy? Zerur bolsa, mugt, habarly we ýatyrylyp bilinjek razyçylygy taýýarlaň; zerur däl bolsa, haýsy esasda oturmalydygyňyzy we maglumat tekstine näme goşmalydygyňyzy teklip ediň." -> Model ilki dogry esaslary sorag edýär, soňra degişli teksti çykarýar.
Adaty ýalňyşlyklar
- Her prosesi "aç-açan razylyk" bilen awtomatiki çözmäge synanyşmak.
- Işgär-iş beriji ýaly güýç deňsizligi bilen gatnaşyklarda razyçylygy "erkin" hasaplamak.
- Dogry esas (şertnama, kanuny gyzyklanma) bolanda gereksiz razylyk ýygnamak.
- Kanuny gyzyklanmalara daýananyňyzda deňagramlylygy barlamazlyk ýa-da resminamalaşdyrmak.
- Yşyklandyryş tekstinde AI ulanylyşyny asla görkezmeýär.
- Yşyklandyryşda halkara geçirişini gizlemek.
- Razylyk yzyna alnanda gaýtadan işlemegi bes etmegiň mehanizmini döretmezlik.
Gysgaça
- AI esasly her bir gaýtadan işlemek, KVKK-nyň alty hukuk bazasynyň iň bolmanda birinde oturmalydyr.
- Aç-açan razylyk iň gowşak esasdyr; güýç deňsizligi bolan ýagdaýynda yzyna alynyp bilner.
- Kanuny gyzyklanma çeýe, ýöne deňagramlylyk synagyny talap edýär; Adamyň hukuklary ondan ýokary bolsa ulanyp bolmaz.
- Kanuny esaslara garamazdan, aň-bilim bermek borjy bar; AI we daşary ýurtlara geçirmek tekstde öz beýanyny tapdy.
- Dogry esas saýlamak kanuny hem, müşderi / işgäriň tejribesini hem gowulandyrýar.
Programma meselesi
Guramaňyzda AI bilen ediljek üç dürli işleýiş ssenarisini kesgitläň (mysal üçin: müşderileriň arz-şikaýatlarynyň derňewi, dalaşgärlere baha bermek goldawy, hasap-faktura gysgaça mazmuny). Her bir ssenariýa üçin esas bilen iň laýyk hukuk esaslaryny saýlaň we aç-açan razyçylygyň talap edilmeýändigini (ýa-da näme üçin) düşündiriň. Kanuny gyzyklanmany esaslandyrýan iň bolmanda bir ssenariýa üçin üç basgançakly deňagramlylyk synagyňyzy ýazyň. Netijede, bu ssenariýalary öz içine alýan we AI awtomatlaşdyrylan gaýtadan işlemek we daşary ýurda geçirmek baradaky maglumatlary öz içine alýan abzas taýýarlaň.
gözegçilik sanawy
- [] Her gaýtadan işlemek üçin dogry kanuny esas saýladym.
- [] Diňe hakykatdanam zerur ýerlerde aç-açan razyçylygy ulanýardym.
- [] Kanuny gyzyklanma ssenariýasynda deňagramlylyk synagyny geçirdim we dokumentleşdirdim.
- [] Häkimiýetiň deňsizligi bilen gatnaşyklarda razylygyň dogrulygyny sorag etdim.
- [] Yşyklandyryş tekstine AI we awtomatik gaýtadan işleýän maglumatlary goşdum.
- [] Daşary ýurtlara geçirilişini aç-açan aýtdym.
- [] Razylygy yzyna almak mehanizmini meýilleşdirdim.