Girdeji:
- Näsag maglumatlarynyň näme üçin duýgur şahsy maglumatlardygyny we emeli intellekt gurallaryna berilmezden nädip goramalydygyny kesgitlemek ukyby
- Konteksti kesgitlemek, bilimde maglumatlary ulanmaýan gurallary saýlamak we institusional syýasata boýun bolmak endigini ulanmak.
- Şahsy durmuşyň bozulmagynyň professional, kanuny we ahlak netijelerine we näsaglaryň ynamyny goramagyň ileri tutulýan ugurlaryna düşünmek ukyby.
Näsag size iň şahsy maglumatlary bilen ynanýar: keseli, geçmişi, gorkusy, käwagt hiç kime aýtmadyk syrlary. Bu ynam şepagat uýasynyň esasyny düzýär we hassalaryň gizlinligi bu ynamyň anyk kärdeşidir. AI gurallary güýçli bolsa-da, olar şahsy durmuşyň eldegrilmesizligine-de howp salýarlar: hassalaryň maglumatlaryny AI guralyna seresaplyk bilen ýazmak, bu maglumatlaryň nirä gidýändigini, nirede saklanýandygyny ýa-da bilimde ulanylýandygyny bilmezden goýbermegi aňladýar. Bu bölümde emeli intellekt döwründe näsag maglumatlaryny nädip goramalydygyny öwrenersiňiz. Esasy ýörelge şulardan ybarat: hassalaryň maglumatlary aýratyn şahsy maglumatlardyr; Haýsydyr bir emeli intellekt guraly kesgitlenmezden we ygtybarly we tassyklanan gural ulanylmazdan berilmeýär.
Näme üçin hassalaryň maglumatlary şahsy goralýar
Şahsy maglumatlar adamy kesgitleýän islendik maglumatdyr (ady, şahsyýet belgisi, salgysy). Specialörite şahsy maglumatlar has duýgur kategoriýalardyr; Saglyk maglumatlary bularyň arasynda birinji ýerde durýar. Adamyň keseli aýan edilende, iş, ätiýaçlandyryş, jemgyýetçilik gatnaşyklary we mertebesi ejir çekip biler. Şol sebäpli kanun (KVKK - oururdumyzda şahsy maglumatlary goramak kanuny; Europeewropadaky GDPR) saglyk maglumatlaryny iň ýokary derejede goraýar we gaýtadan işlenişini berk düzgünler bilen baglanyşdyrýar. Saglygy goraýyş edaralarynyň hem şahsy durmuş ýörelgeleri we hassalaryň hukuk düzgünleri bar.
Näsag maglumatlary AI guralyna ýazanyňyzda, bu maglumatlar köplenç edaraňyzyň daşyndaky serwere gidýär. Şol guralyň maglumatlary nädip saklaýandygyna, oňa kimiň girýändigini we okuwda ulanýandygyna gözegçilik edip bilmersiňiz. Şonuň üçin maglumatlar ulaga ýetmänkä goralmalydyr.
Üns beriň: "Men diňe kömek soraýardym" şahsy durmuşyň eldegrilmesizligini görkezmeýär. Näsagyň adyny, şahsyýetini, seýrek diagnozyny ýazmak ýa-da tassyklanmadyk emeli intellekt guralyna jikme-jiklikleri kesgitlemek; Bu hünär, ahlak we kanuny bozmakdyr. Zyýany yzyna gaýtaryp bolmaz.
Nädip tanamaly
De-identifikasiýa (anonimleşdirme) adamy tanap ýa-da bellik bilen çalşyp biljek ähli maglumatlary tekstden aýyrmakdyr. Ady, familiýasy, TR ID, faýl belgisi, doglan senesi, salgysy, telefon, senesi, seýrek diagnoz kombinasiýasy we hünäri ýaly kesgitleýjiler arassalanýar. Üns beriň: käwagt aýratynlykda bigünä ýaly görünýän maglumatlar, bir ýere jemlenende adamy tanadyp biler (meselem, "obanyň ýeke-täk dializ hassasy"). Kesgitlemekde, ady öçürmek ýeterlik däl; Kontekstiň adamy bermeýändigine göz ýetirmeli.
Kesgitlenen tekst bilen işlemek köp meseleler üçin ýeterlikdir: ideg meýilnamasynyň taslamasy, SBAR düzülişi, okuw materialy, proseduranyň gysgaça mazmuny hemmesi hakyky şahsyýetsiz öndürilip bilner. Şahsyýet, meseläniň hili üçin hiç wagt diýen ýaly möhüm däl.
üç sany kiçi halat
1-nji waka - Ygtybarly ulanmak. Şepagat uýasy çylşyrymly işi guramak üçin emeli intellektden kömek almak isleýär. Tekstdäki adyny, şahsyýetini, senesini we şahsyýetini aýyrýar we "68 ýaşly näsag" ýaly umumy sözlerde ýazýar. Bilimde maglumatlary ulanmaýan edara tarapyndan tassyklanan gural ulanýar. Ol bu işi ygtybarly ýerine ýetirýär. Şahsyýetnamasy hiç haçan talap edilmedi
2-nji hadysa - Gizlin kesgitleýji. Şepagat uýasy bu ady pozdy, ýöne "Keselhanamyzdaky ýekeje ekiz göwreli" diýip ýazdy. Bu aňlatma adamy tanadýar. Kärdeşi duýduryş berýär; Şepagat uýasy konteksti umumylaşdyrýar. Sapak: ady öçürmek ýeterlik däl; Kontekst adama-da bermeli däldir.
3-nji hadysa - tassyklanmadyk ulag. Şepagat uýasy howlukmaç hassanyň gysgaça mazmunyny mugt programma goýýar. Soň bolsa bu guralyň maglumatlary saklaýandygyny we okuwda ulanýandygyny öwrenýär. Şahsy durmuşyň eldegrilmesizligi meselesi ýüze çykýar. Sapak: ulanmazdan ozal guralyň gizlinlik ýörelgesini we edara tassyklamasyny barlaň.
Stepdimme-ädim: şahsy durmuşy goramak bilen emeli intellekt ulanmak
- Bu hakykatdanam zerurmy? Iş üçin haýsy maglumatlar minimal derejede ýeterlik?
- Kesgitlemek. Adyny, şahsyýetini, senesini, salgysyny we jikme-jikliklerini arassalaň.
- Mazmuny barlaň. Galan maglumatlar adama berýärmi?
- Gural saýlaň. Institut, syýasata laýyk gelýän bilimde maglumatlary ulanman tassyklandy.
- Iň az maglumat bilen işlemek. Kän berme.
- Şübhesiz, paýlaşmaň. Ynanmasaňyz, jogapkär adam bilen maslahatlaşyň.
Göçürip boljak dört şablon
Wezipe: Aşakdaky hassanyň tekstini kesgitläň. [TAGET] bilen adyňyzy, familiýaňyzy, TR ID belgiňizi, faýl belgiňizi, doglan senäňizi, salgyňyzy, telefonyňyzy, senäňizi we seýrek maglumatlary çalyşyň; kliniki ähmiýetini saklamaly. Tekst: [...]
Wezipe: Aşakdaky anonim tekstde aýratyn zyýansyz bolup görünýän, ýöne bir ýere jemlenende adamy tanap bilýän maglumatlary belläň we umumylaşdyrmagyň usullaryny teklip ediň. Tekst: [...]
Wezipe: Näsaglaryň maglumatlary nukdaýnazaryndan emeli intellekt guralyna baha bermek üçin gözegçilik sanawyny taýýarlaň: maglumatlary bilimde ulanýarmy, nirede saklaýar, institusional tassyklama barmy, maglumatlary ýok etmek syýasaty näme? Karar meniňki bolsun.
Wezipe: Şepagat uýasy üçin bu (näbelli) hadysany gurnaň. Işiň dowamynda haýsydyr bir şahsyýetnamany goşmaň ýa-da talap etmäň; Umumy ýaşdan / jynsdan başga kesgitleýjileri ulanmak. Mesele: [...]
Gowşak haýyş / Güýçli haýyş
Gowşak: "62 ýaşly TC 123 ... Ahmet ılmylmaz, aşakdaky diagnoz bilen keselhana ýerleşdirildi, oňa ideg meýilnamasyny ýazyň."
Güýçli: "Meniň berýän umumy kliniki maglumatlarym bilen 62 ýaşly erkek hassany (näbelli) ideg meýilnamasynyň taslamasyny taýýarlaň. Işiň dowamynda men sorajak däl, adyny, şahsyýetini, senesini ýa-da şahsyýetini anyklaýan başga maglumatlary goşmarsyňyz. Diňe umumy kliniki kontekstde işläň."
Güýçli gyssagly ýagdaýda şahsyýetnama berilmeýär; hil ondan ejir çekmeýär.
Adaty ýalňyşlyklar
- Adyny pozmak we mazmuny ýatdan çykarmak. Tanaýan jikme-jiklikler adamy berip biler.
- Pikirlenmän tassyklanmadyk / erkin gural ulanmak. Gizlinlik syýasaty we institusional tassyklama ilki barlanýar.
- Şahsyýet "hil üçin zerur" diýip pikir etmek. Hiç bir missiýa diýen ýaly hakyky şahsyýeti talap etmeýär.
- Gyssagly goýuň. Çykandan soň, maglumatlary alyp bolmaýar.
- Şübhe paýlaşmak. Ynanmasaňyz, bermäň; Jogapkär bilen maslahatlaşyň.
Syzmak ýüze çyksa: zyýanyň çäklendirilmegi
Iň seresap şepagat uýasy hem ýalňyşyp biler: şahsyýetini öz içine alýan teksti tötänleýin tassyklanmadyk ulaga goýmak ýaly. Şeýle ýagdaýda gorkmak ýa-da gizlemek iň erbet jogap. Dogry çemeleşme zyýany çäklendirmekdir: wakany derrew zarýad şepagat uýasyna we edaraňyzyň maglumat howpsuzlygy / ýerine ýetiriş bölümine habar beriň, haýsy maglumatlaryň nirä gidýändigini belläň we agentligiň wakalary habar beriş prosedurasyna eýeriň. Köp gurallaryň öňki gepleşikleri pozmak ýa-da maglumatlary ulanmagy öçürmek mümkinçiligi bar; bulary ulanmalydyr. Irki we dogruçyl hasabat bermek hassany goraýar we hünär taýdan sag tarapda saklaýar. Şahsy durmuşyň bir hadysasyny gizlemek, wakanyň özünden has uly düzgün bozmakdyr.
Edaralaryň köpüsinde şeýle hadysalar üçin hasabat we baha beriş prosesi bar; Maksat günäkärlemek däl-de, gaýtalanmagyň öňüni almak. Şonuň üçin habar bermäge arkaýyn boluň.
Näsagyň aç-açanlygy we razyçylygy
Gizlinlik diňe maglumatlary gizlemek bilen çäklenmän, hassa bilen dogruçyl bolmakdan ybaratdyr. Näsagyň maglumatlarynyň nähili ulanylýandygyny bilmäge hukugy bar. Seresaplylyk prosesinde AI gurallaryny ulananyňyzda, institusional syýasatyň we hassalaryň hukuklarynyň çäginde aç-açanlyk zerurdyr: hassalaryň maglumatlary bilen baglanyşykly amallar edaranyň aýan etmegine we razyçylygyna laýyklykda amala aşyrylmalydyr. Şepagat uýasy hökmünde hassanyň maglumatlaryny bir guralda gaýtadan işlenende gowy kompas "bu hassanyň maňa beren ynamyna laýyk gelýärmi?" Bir prosedurany näsaga anyk düşündirmek oňaýsyz bolsa, belki etmeli dälsiňiz. Şahsy durmuş, tehniki düzgün bolmazdan ozal ynam gatnaşyklarydyr; Tehnologiýa bu gatnaşyklary gowşatmaly däl, berkitmeli.
Maslahat: Kesgitlemegi endik etmegiň amaly usuly, hassalaryň maglumatlary bilen işlemezden ozal özüňize hemişe sorag bermekdir: "Bu tekst tötänleýin edaranyň daşyna çykan bolsa, kimdir biri bu adamyň kimdigini aýdyp bilermi?" Jogap "mümkin" bolsa-da, mazmuny hasam umumylaşdyryň. Başga bir düzgün, maglumatlaryň mukdaryny yzygiderli çäklendirmekdir: AI-e iş üçin zerur bolan iň az maglumaty beriň, "ýagdaýynda" goşmaça jikme-jiklik goşmaň. Berlen islendik goşmaça maglumatlar hem zerur däl, hem töwekgelçiliklidir. Şahsy durmuşyň eldegrilmesizligi bir gezeklik barlag däl, her düwmä basylanda ulanylýan düzgün; Bu tertip wagtyň geçmegi bilen refleks bolýar we sizi we hassany goraýar.
Gysgaça
Näsag maglumatlary aýratyn şahsy maglumatlar bolup, hassalaryň ynamynyň esasyny düzýär. Emeli intellekt gurallary bu maglumatlary guramanyň daşyna geçirmek töwekgelçiligini döredýär. Her gezek ulanmazdan ozal maglumatlary kesgitläň, kontekstiň şahsyýetiň bermejekdigine göz ýetiriň, okuwda maglumatlary ulanmaýan we diňe az maglumatlar bilen işleýän edara tarapyndan tassyklanan guraly saýlaň. Şahsy durmuşyň eldegrilmesizligi yzyna dolanyp bolmaýar; Şübhe etmäň. Islendik bir iş üçin diýen ýaly kesgitlemek talap edilmeýär.
Programma meselesi
Öz hyzmatyňyzdan hakyky fakt sahypasyny alyň. Ony kesgitläň: adyny, şahsyýetini, senesini, salgysyny we tanalýan jikme-jikliklerini anyklaň, soňra kontekstiň adama berýändigini ýa-da ýokdugyny barlaň. Soňra, ulanýan emeli intellekt guralyň gizlinlik ýörelgesini açyň we bilimde maglumatlary ulanýandygyna ýa-da institusional tassyklamasynyň bardygyna üns beriň. Gizlinlik töwekgelçiligini tapsaňyz, ýazyň.
gözegçilik sanawy
- [] Mesele üçin iň az maglumatlary belledim.
- [] Adyny, şahsyýetini, senesini, salgysyny we kesgitleýjilerini arassaladym.
- [] Galan kontekstiň adama bermeýändigini barladym.
- [] Okuwda ulanylmaýan edara tarapyndan tassyklanan gural saýladym.
- [] Diňe iň az talap edilýän maglumatlar bilen işledim.
- [] Guralyň gizlinlik ýörelgesini barladym.
- [] Şübhe edenimde, paýlaşmadym we jogapkär adam bilen maslahatlaşdym.